Een warmtepomp? Paul blogt zijn ervaringen …

De gemoederen over de energietransitie, gasloos wonen en de rol van warmtepompen heeft de media de afgelopen maanden stevig beheerst. Het lijkt me daarom zinvol om hier met een aantal opvolgende blogs mijn ervaringen met de warmtepomp met jullie te delen.

Ik woon in een huis uit bouwjaar 1924. Niet helemaal een woning waarin je als eerste aan een warmtepomp gaat denken. De offerte is echter getekend en de warmtepomp komt er. 1924; nog geen spouwmuur aan de voorzijde, de achterzijde inmiddels wel en de beneden verdieping is 20 jaar geleden verbouwd en heeft toen vloerverwarming gekregen. Kortom toch niet helemaal 95 jaar oud.

Wat hebben we gedaan? We? Ja, naar aanleiding van een Buurkracht actie in Venlo-Zuid zijn we met een kleine werkgroep gestart om voor twee woningen de installatie van een warmtepomp te gaan onderzoeken. Joep, Hans, Frank, Jan (https://www.ozzeenergie.nl/ ) en Paul zijn gaan brainstormen. Allereerst zijn de randvoorwaarden in kaart gebracht; het huis dient een super goede isolatie te hebben, eigen energieopwekking (hoeft niet perse, stroom kun je ook kopen) en de verwarmingsinstallatie dient voldoende capaciteit te hebben om met een lage temperatuur water in het systeem het huis te kunnen verwarmen.

Waarom super goede isolatie? Dat zou je toch altijd al moeten doen! Ja dat is ook zo, maar met lage temperatuur verwarming kun je het huis niet heel snel opwarmen en is dus je basistemperatuur in huis veel hoger, ook ’s nachts waardoor bij slechte isolatie veel warmte verloren gaat. Ik ben de isolatie dus gaan verbeteren. De massieve muur aan de voorzijde met houtwol panelen van binnenuit. Deze platen blijven gewoon ademen en kunnen met leem of kalkstuc afgewerkt worden. Kun je grotendeels zelf. Houtwol is biologisch afbreekbaar en kan aan het einde van de levensduur gewoon op de composthoop. Van buitenaf isoleren kan ook, omdat ik direct aan de straat woon is hier een vergunning voor nodig en verandert ook het uiterlijk van het huis. Aan de achterzijde worden de kunststof dakplaten vervangen door triple HR++ glas. De rest van de buitenmuren waarin al wel spouwmuur isolatie zit doe ik later; over enkele jaren is een kleine verbouwing gepland. Vloer en dak zijn al goed geïsoleerd, de ramen hebben allen HR++ glas.

De verwarmingsinstallatie dan? De woonkamer heeft al vloerverwarming en is dus uitermate geschikt voor lage temperatuur verwarming. De verwarmingscapaciteit van de radiatoren en de doorvoercapaciteit van de buizen is met behulp van de rekentool van OzzeEnergie doorgerekend. We hebben veel discussies gehad over in hoeverre de redenaties kloppen. De capaciteit van de installatie voldoet grotendeels, dit komt vooral doordat de meeste radiatoren een grotere capaciteit hebben dan nodig met hoge temperatuurverwarming. Het huis was vroeger niet geïsoleerd en verschillende ruimten waren bedoeld als woonkamer. Van belang om te weten is dat een warmtepomp het meeste rendement heeft met een lage watertemperatuur, de capaciteit van een radiator is lager met een lage watertemperatuur. Bij een watertemperatuur van 55 graden heeft de installatie meer dan voldoende capaciteit, maar dan is het rendement van de warmtepomp veel lager en gebruik je dus meer stroom. Kortom een warmtepomp vraagt ook een ander “stook” gedrag. Dat wordt nog een uitdaging.

Hoe kwam ik tot de juiste keuze van de warmtepomp en de capaciteit hiervan? Gekozen is voor een lucht-water warmtepomp van Nibehttps://www.hetkanwel.nl/2018/12/17/warmtepomp/ omdat er onvoldoende buitenruimte is in de ondergrond en er geen koeling in de zomer plaatsvindt https://www.ozzeenergie.nl/warmtepomp . De capaciteit is berekend op basis van het benodigde vermogen om het huis warm te houden bij -10 graden Celsius, 8 KW vermogen en het huis snel op te warmen als je het ’s avonds even iets warmer wilt hebben 3 KW vermogen. Totaal 11 KW. Het juiste vermogen is erg belangrijk. Als het te laag is dat krijg je het niet warm genoeg, is de capaciteit te hoog dat gaat de warmtepomp vaak aan en uit dat leidt tot meer slijtage, bovendien investeer je meer geld dan nodig. Een warmtepomp wordt per KW duurder. Een gasketel heeft standaard rond 25 KW vermogen, meer vermogen kost niet veel meer geld bij een gasketel.

Kortom, het geheel is dus een complex afwegingsproces. In contact met meerdere mensen die me zijn voor gegaan blijkt dat er veel fout kan gaan en mensen het daardoor in de winter niet warm genoeg krijgen. Hoe dit bij mij zal zijn zal nog moeten blijken. In maart-april wordt de warmtepomp geïnstalleerd.

In volgende blogs schrijf ik wat we nog meer doen om dan gas los te komen en hoe de warmtepomp functioneert.

Februari 2019, Paul Klein Tuente
Paul@samen-stroom.nl